Cách tính tổng phí mở và đóng lệnh futures chuẩn xác đến từng đồng

Bạn vào lệnh 1.000 USDT với đòn bẩy 10x. Vị thế lúc này là 10.000 USDT. Phí mở lệnh được tính trên 10.000 USDT đó, không phải trên 1.000 USDT bạn bỏ ra. Đây là chỗ đầu tiên khiến người mới tính sai tổng chi phí, và sai từ đây thì mọi con số phía sau đều lệch.

Bài này đi qua công thức tính phí mở, phí đóng, phí funding, kèm một ví dụ bằng số cụ thể. Cuối bài có phần mô tả những lỗi phổ biến và cách tự kiểm tra trước khi bấm nút.

Phí mở lệnh được tính trên giá trị danh nghĩa

Công thức gọn: phí = giá trị danh nghĩa × mức phí áp cho loại lệnh đó. Trong đó giá trị danh nghĩa = giá vào lệnh × khối lượng hợp đồng. Số tiền ký quỹ bạn bỏ ra không xuất hiện trong công thức này.

Mức phí chia làm hai nhóm. Bạn khớp lệnh ngay với sổ lệnh thì chịu mức taker. Bạn đặt lệnh giới hạn và để nó nằm chờ trong sổ, khi khớp bạn được tính mức maker. Trên phần lớn sàn phái sinh, maker thấp hơn taker, và mức cụ thể phụ thuộc cấp VIP của từng tài khoản.

Maker và taker: khác nhau ở hành vi, không chỉ ở con số

Maker là người đưa thanh khoản vào sổ lệnh, taker là người lấy thanh khoản ra. Vì vậy cùng một cặp hợp đồng, hai người có thể trả hai mức phí khác nhau cho cùng một khối lượng. Đừng lấy mức phí bạn đọc được ở đâu đó rồi áp cho tài khoản mình. Vào mục phí trong tài khoản để xem mức đang áp dụng.

Đòn bẩy không làm tăng phí trực tiếp

Đòn bẩy chỉ quyết định số ký quỹ bạn cần. Nhưng nó làm giá trị danh nghĩa phình lên, nên phí tính ra cũng tăng theo. Đây là hiệu ứng gián tiếp, và cũng là lý do nhiều người tưởng rằng "đòn bẩy cao thì phí cao".

Cách tính tổng phí cho cả vòng đời một lệnh

Một lệnh futures có hai lần trả phí giao dịch: lúc mở và lúc đóng. Nếu bạn giữ lệnh qua mốc funding, cộng thêm khoản đó. Công thức đầy đủ: tổng phí = phí mở + phí đóng + (số lần funding × phí funding mỗi lần).

Ví dụ bằng số

Giả sử bạn vào một lệnh BTC futures với giá trị danh nghĩa 20.000 USDT, dùng lệnh market cả hai đầu, và mức taker đang áp cho tài khoản bạn là 0,05% mỗi lần. Phí mở = 20.000 × 0,05% = 10 USDT. Phí đóng cũng 10 USDT. Tổng phí giao dịch = 20 USDT.

Nếu bạn giữ lệnh qua 3 mốc funding và mỗi mốc tốn khoảng 0,01% danh nghĩa, cộng thêm khoảng 6 USDT. Tổng chi phí thực tế gần 26 USDT, chưa tính phần lãi lỗ do giá đi ngược.

Con số 26 USDT nhìn nhỏ. Nhưng nếu bạn scalp 20 lệnh một ngày với giá trị tương tự, phí giao dịch đã là 400 USDT. Ở tần suất đó, phí là biến số chính trong kết quả cuối tháng của bạn.

Funding: khoản phí dễ bị bỏ quên nhất

Funding là khoản thanh toán định kỳ giữa phe long và phe short để giữ giá hợp đồng bám sát giá giao ngay. Bên nào đông hơn thì trả cho bên còn lại. Khoản này không cố định: có lúc dương, có lúc âm, tùy thị trường và tùy cặp hợp đồng. Giữ lệnh qua đêm, funding có thể ăn mòn lợi nhuận nhanh hơn cả phí giao dịch.

Những sai lầm khiến bạn tính thiếu phí

Có mấy lỗi lặp đi lặp lại, và gần như ai mới chơi cũng mắc ít nhất một lần.

• Tính phí trên số ký quỹ thay vì trên giá trị danh nghĩa. Đây là lỗi nghiêm trọng nhất vì nó kéo theo mọi sai số phía sau.
• Chỉ nhớ phí mở, quên phí đóng. Một vòng lệnh có hai lần trả phí, không phải một.
• Bỏ qua funding khi giữ lệnh dài.
• Cho rằng maker và taker giống nhau, rồi lấy một mức phí áp cho mọi lệnh.
• Không tính phí khi chốt lời, nên tưởng lãi mà thực ra chỉ hòa vốn.

Một người bạn của tôi từng chốt lệnh lãi 15 USDT và mừng ra mặt. Sau khi trừ phí mở, phí đóng và hai lần funding, thực nhận chưa tới 4 USDT. Cậu ấy không sai ở phần dự đoán giá, chỉ sai ở phần đếm chi phí.

Bảng so sánh nhanh hai kiểu vào lệnh

Tiêu chí	Lệnh market (taker)	Lệnh limit (maker)
Mức phí	Cao hơn	Thấp hơn
Khớp lệnh	Ngay lập tức	Chờ giá chạm
Rủi ro trượt giá	Có	Thấp
Phù hợp với	Vào nhanh, thoát gấp	Giao dịch có kế hoạch

Nếu chiến lược cho phép chờ giá, dùng limit tiết kiệm được một khoản đáng kể theo thời gian. Nhưng đừng ép mọi lệnh thành limit nếu bạn cần thoát gấp — trượt giá có thể tốn hơn phần phí tiết kiệm được.

Câu hỏi thường gặp

Lệnh bị thanh lý có phải trả phí không?

Có. Thanh lý vẫn là một giao dịch đóng vị thế, nên bạn vẫn chịu phí đóng theo mức áp dụng. Ngoài ra có thể có phí thanh lý riêng tùy sàn. Đừng nghĩ rằng bị thanh lý thì "khỏi trả phí" — bạn mất cả ký quỹ lẫn phí.

Phí funding được tính vào lúc nào?

Funding thường được chốt theo các mốc thời gian cố định trong ngày, tùy sàn và tùy cặp hợp đồng. Chỉ khi bạn đang giữ vị thế vào đúng thời điểm chốt thì mới bị tính. Mức funding mỗi kỳ không giống nhau, nên muốn chính xác bạn cần xem lịch sử funding của cặp đó.

Làm sao biết mình đang ở mức phí nào trên OKX?

Mức phí phụ thuộc cấp VIP, và cấp VIP phụ thuộc khối lượng giao dịch gần đây cùng số dư tài sản. Vào phần phí trong tài khoản để xem mức maker/taker đang áp cho mình. Đừng lấy con số trên mạng áp cho tài khoản của bạn.

Có cách nào giảm tổng phí không?

Ba cách thực tế: dùng lệnh limit thay vì market khi có thể, giảm số lệnh thừa, và hạn chế giữ lệnh qua nhiều mốc funding nếu chiến lược không cần thiết. Khối lượng giao dịch lớn hơn có thể đưa bạn lên cấp VIP cao hơn, nhưng đừng giao dịch thêm chỉ để lên cấp.

Lần tới trước khi vào lệnh, bấm máy tính: giá trị danh nghĩa × mức phí × 2, rồi cộng thêm funding dự kiến. Nếu con số đó lớn hơn mục tiêu lợi nhuận của bạn, lệnh đó chưa đáng vào.